Կանացի գեղեցկութիւնը կը շեշտուի մարդկային գիծերու արտայայտութեամբ։ Ռուս մեծ գրող Ֆ.Մ. Տոստոյեւսկի ըսած է.  «Գեղեցկութիւնը կը փրկէ  աշխարհը»:

Արեւմտահայ մեծանուն բանաստեղծ Միսաք Մեծարենց իր քնարական ոճով հրաշալիօրէն նկարագրած է կնոջ էութիւնը։ Ահա հատուած մը իր տողերէն, որ կը մեծարէ կնոջ լուսաւոր ներկայութիւնը.

«Անիկա անցաւ… ու լոյս մը մնաց իր քայլերուն տեղ, Ու լոյս մը՝ զոր ես երկա՜ր ատեն աչքերուս մէջ պահեցի…»։

Այս տողերը կը յիշեցնեն մեզի, որ կինը միայն ներկայութիւն չէ, այլեւ՝ ներշնչում եւ լոյս, որ կը մնայ մեր կեանքին մէջ նոյնիսկ իր բացակայութեան։

Արեւմտահայ Կինը եւ Յառաջդիմութիւնը

Հետաքրքրական է իմանալ, որ արեւմտահայ իրականութեան մէջ կանանց իրաւունքներու զարթօնքը սկսած է աւելի կանուխ, քան շատ մը եւրոպական երկիրներու մէջ։

– Զապէլ Եսայեան. Ան արեւմտահայ գրականութեան ամէնէն հնչեղ ձայներէն մէկն էր։ Ո՛չ միայն գրող էր, այլեւ՝ համարձակ հասարակական գործիչ, որ պայքարեցաւ արդարութեան համար։

– Սրբուհի Տիւսաբ. Ան կը համարուի առաջին հայ վիպասանուհին։ Իր «Մայտա» վէպով (1883) ան բարձրացուց կանանց կրթութեան եւ ազատութեան հարցը, ինչ որ այդ ժամանակաշրջանին համար յեղափոխական քայլ էր։

– Այստեղ փակագիծ մը բանալով յիշենք, որ սուրիահայ գրողներու մէջ ալ ունեցած ենք պատկառելի թիւով կին գրողներ, ինչպէս՝ Պերճուհի Աւետեան, Մարուշ Երամեան, Հուրի Ազէզեան, Մարիանա Պէրթիզլեան եւ ուրիշներ։

– Ընտրելու Իրաւունք. Հայաստանի Առաջին Հանրապետութիւնը (1918) աշխարհի առաջին պետութիւններէն էր, որ կանանց տուաւ ընտրելու եւ ընտրուելու իրաւունք (նոյնիսկ ԱՄՆ-էն կամ Ֆրանսայէն առաջ)։

– Արեւմտահայ իրականութեան մէջ, 19-րդ դարու վերջաւորութեան, կանայք կը հիմնէին «Դպրոցասէր Տիկնանց Միութիւններ», որոնց նպատակն էր աղջիկներուն կրթութիւն ջամբելը։ Անոնք կը հաւատային, որ «Կրթուած կինը՝ կրթուած ազգ է»։

Ինչպէ՞ս պահել գեղեցկութիւնը

Գեղեցկութիւնը կնոջ զարդն է: Կինը գեղեցկութեան կը ձգտի իր ամբողջ կեանքի ընթացքին, պատանեկան տարիներէն մինչեւ կեանքի վերջը, ան պայքար կը մղէ իր գեղեցկութեան եւ գրաւչութեան համար, որովհետեւ գեղեցկութիւնը սահման չունի եւ միշտ ենթակայ է կատարելագործման:

Գեղեցկութեան բնազդը, որ գոյութիւն ունի իւրաքանչիւր կին էակի մէջ, պէտք է զարգանայ եւ կատարելագործուի:

Իւրաքանչիւր կին իր մէջ կը կրէ անձնական գեղեցկութեան կախարդական բանալին: Ինչպէս որ դաստիարակութիւնը կը ձեւաւորէ բնաւորութիւնը, այնպէս ալ կնոջ գեղեցիկ եւ դիւթիչ ըլլալու բնական պահանջը կը զարգանայ ու անոր գեղագիտական ճաշակը կը մշակուի: Պէտք է յիշենք, սակայն, որ միայն ֆիզիքական գեղեցկութիւնը չէ, որ կինը կը դարձնէ գեղեցիկ եւ գրաւիչ, մարմնի ներդաշնակութեան, հոգեկան գեղեցկութեան, բայց մանաւանդ մտքի զարգացման հետ կը ծնի կանացի իսկական գեղեցկութիւնը:

Գեղեցիկ ըլլալու  համար անհրաժեշտ է քուն, հանգիստ եւ խնամք՝ մարմինին, հոգիին եւ մտածելակերպին: Լաւ քնանալէ ետք, կնոջ գեղեցկութիւնը կը վերականգնի, աղօթքով ու բարի գործերով,  յատկապէս բարեսիրական աշխատանքով, մշակութային հետաքրքրութիւններու զարգացումով, ինչպէս նաեւ կնոջ մարդկային գիծերու շեշտադրումով, անոր հոգին կը ծաղկի, իսկ աշխատանքով, ուսումով, ընթերցումով միտքը կը զարգանայ:

Մաքուր օդը եւս գեղեցկութիւնը պահպանելու կարեւոր միջոց է: Ամէնօրեայ մարզանքը, մաքուր օդին քալելն ու վազելը եւս կը գեղեցկացնեն կինը։